สมุนไพรไล่ยุงส่วนใหญ่มีจุดเด่นเหมือน ๆ กันคือ มีน้ำมันหอมระเหยตามธรรมชาติ ซึ่งเป็นกลิ่นที่ยุงไม่ชอบ และถ้าปลูกในตำแหน่งที่เหมาะสม เช่น รอบบ้าน ริมหน้าต่าง หรือบริเวณทางเดิน จะช่วยลดโอกาสที่ยุงจะเข้ามารบกวนคนในบ้านได้มากยิ่งขึ้น ซึ่งจะมีสมุนไพรไล่ยุงชนิดไหนบ้าง ไปดูกันเลยครับ
1. ตะไคร้หอม (Citronella)

ตะไคร้หอมถือเป็นสมุนไพรไล่ยุงอันดับต้น ๆ ที่ได้รับความนิยมมากที่สุด เพราะมีสาร Citronella, Citronellol และ Geraniol ที่เป็นกลุ่มสารประกอบน้ำมันหอมระเหย แถมยังช่วยรบกวนระบบรับกลิ่นของยุงได้ดี
จุดเด่น
- ไล่ยุงได้ดี
- ปลูกง่าย โตไว
- ทนแดดและอากาศร้อน
- นิยมนำมาสกัดเป็นสเปรย์ไล่ยุง
2. มะกรูด (Kaffir Lime)

หลายคนอาจคุ้นเคยกับมะกรูดในฐานะที่เป็นวัตถุดิบประกอบอาหาร แต่จริง ๆ แล้วใบและผิวของมะกรูดมีน้ำมันหอมระเหยที่มีกลิ่นเฉพาะตัว ซึ่งช่วยลดการรบกวนจากยุงและแมลงได้หลายชนิด นิยมเอามาฝานเพื่อดับกลิ่น หรือใช้ไล่ยุงที่เข้าบ้านได้ดีมากครับ
จุดเด่น
- ใช้ประกอบอาหารได้
- ปลูกในกระถางได้
- กลิ่นธรรมชาติ ช่วยไล่แมลง
- ดูแลได้ง่าย
3. โหระพา (Sweet Basil)

โหระพาเป็นผักสวนครัวที่แทบทุกบ้านรู้จักและชื่นชอบ แต่หลายคนอาจยังไม่รู้ว่ากลิ่นของใบโหระพามีน้ำมันหอมระเหยตามธรรมชาติ เช่น Eugenol และ Linalool ซึ่งช่วยไล่ยุงได้เป็นอย่างดีแถมยังปลูกง่าย โตเร็ว เก็บมาใช้ประโยชน์ได้ตลอด
จุดเด่น
- เป็นผักสวนครัวที่ปลูกง่าย
- ใช้ประกอบอาหารได้
- เหมาะกับระเบียงหรือสวนครัว
- ช่วยปัญหาลดแมลงรบกวนรอบบ้าน
4. สะระแหน่ (Mint)

สะระแหน่เป็นสมุนไพรไล่ยุงที่มีกลิ่นหอมสดชื่นจากสารเมนทอล (Menthol) ซึ่งเป็นกลิ่นที่คนเราชอบไม่ว่าจะเป็นยาสีฟัน ลูกอม แต่กับยุง และแมลงหลายชนิดต่างก็ไม่ชอบกลิ่นนี้ จึงนิยมเอามาสกัดเป็นน้ำมันหอมระเหยหรือผลิตภัณฑ์ไล่แมลงจากธรรมชาติ
จุดเด่น
- กลิ่นหอมสดชื่น
- เหมาะกับคอนโดและบ้านพื้นที่จำกัด
- โตเร็ว ดูแลง่าย
- ใช้ทำเครื่องดื่มและอาหารได้
5. โรสแมรี (Rosemary)

โรสแมรี่กำลังได้รับความนิยมมากขึ้นในไทย เพราะนอกจากจะมีรูปทรงที่สวยงามแล้ว ยังมีกลิ่นหอมฉุนเฉพาะตัวที่ช่วยไล่แมลงและยุงได้ดี ซึ่งหลายคนเลือกปลูกโรสแมรี่เป็นสมุนไพรไล่ยุงและไม้ประดับร่วมกับสวนสไตล์มินิมอล เพราะดูแลไม่ยาก ชอบแสงแดด และสามารถเอาไปใช้ปรุงอาหารได้อีกด้วยครับ
จุดเด่น
- สวยงาม เหมาะกับการจัดสวน
- มีกลิ่นหอมตลอดปี
- ใช้ทำอาหารได้
- ช่วยลดปัญหาแมลงรบกวนภายในบ้าน
6. ยูคาลิปตัส (Eucalyptus)

ยูคาลิปตัส คือสมุนไพรไล่ยุงที่มีน้ำมันหอมระเหยกลิ่นเฉพาะตัว ที่ถูกเอามาใช้ทำผลิตภัณฑ์ไล่ยุงและแมลงหลายชนิด โดยเฉพาะสาร Eucalyptol ที่ช่วยรบกวนการรับกลิ่นของแมลงได้ดี แถมยังเหมาะสำหรับปลูกในพื้นที่โล่งหรือสวนขนาดกลางถึงใหญ่
จุดเด่น
- กลิ่นหอมตามธรรมชาติที่แรง
- ช่วยลดปัญหายุงและแมลงกวนใจ
- เพิ่มความสดชื่นให้กับพื้นที่
- เหมาะกับสวนขนาดกลางถึงใหญ่
7. ดอกดาวเรือง (Marigold)

ดอกดาวเรืองไม่ได้มีดีแค่สีสันสดใส แต่ยังมีสารธรรมชาติที่ชื่อ Pyrethrin ซึ่งเป็นสารที่ช่วยไล่แมลงได้หลายชนิด รวมถึงยุงที่ชอบเข้ามาในบ้านอีกด้วยครับ โดยนิยมปลูกตามแนวรั้ว หน้าบ้าน หรือรอบแปลงผัก เหมาะสำหรับคนที่อยากเพิ่มสีสันให้สวนพร้อมลดปัญหาแมลงภายในตัว
จุดเด่น
- ดอกสวย สีสันสดใส
- ช่วยไล่แมลงได้หลายชนิด
- ปลูกง่าย โตไว
- เหมาะกับการตกแต่งสวนหน้าบ้าน
การจัดสวนสมุนไพรไล่ยุง ช่วยเพิ่มมูลค่าและสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้บ้าน หรืออสังหาฯ ได้อย่างไร?
การจัดสวนด้วยสมุนไพรไล่ยุงไม่ใช่แค่ช่วยลดจำนวนยุงภายในบ้านเท่านั้นครับ แต่ยังช่วยเพิ่มความน่าอยู่ให้กับบ้าน โดยเพิ่มบรรยากาศภายในบ้านให้ดูร่มรื่นมากยิ่งขึ้น และมีประโยชน์อื่น ๆ ดังนี้
- เพิ่มพื้นที่สีเขียวภายในบ้าน
- ลดการใช้สารเคมี
- สร้างบรรยากาศผ่อนคลาย
- เพิ่มความน่าสนใจให้กับพื้นที่อยู่อาศัย
- ช่วยดูแลสิ่งแวดล้อมในระยะยาว
โดยเฉพาะบ้านที่มีสวนรอบบ้าน ถ้าเพื่อน ๆ เลือกปลูกสมุนไพรไล่ยุงผสมกับไม้ประดับชนิดอื่น จะช่วยให้บ้านดูร่มรื่นและลดปัญหาแมลงกวนใจได้ในเวลาเดียวกัน
บทส่งท้าย
สมุนไพรไล่ยุงเป็นอีกหนึ่งวิธีธรรมชาติที่ช่วยลดปัญหายุงรบกวนภายในบ้านได้อย่างปลอดภัย แถมยังช่วยเพิ่มพื้นที่สีเขียว และความสวยงามให้กับที่อยู่อาศัยอีกด้วย แต่ยังไงก็ตาม วิธีที่ได้ผลที่ดีที่สุดคือการใช้ร่วมกับการกำจัดแหล่งน้ำขัง ที่ที่ยุงจะวางไข่ และดูสภาพแวดล้อมบ้านอย่างสม่ำเสมอครับ
สำหรับใครที่กำลังมองหาที่อยู่อาศัยทำเลดี สภาพแวดล้อมดี ปราศจากสัตว์และแมลงกวนใจ ไม่ว่าจะเป็นบ้านเดี่ยว คอนโดและทาวน์โฮม ก็สามารถเข้าไปเลือกดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์ “น่าอยู่” แหล่งรวมข้อมูลอสังหาริมทรัพย์ และเทคนิคสำหรับคนรักบ้านอีกมากมายครับ
คำถามที่พบบ่อย
1. เราสามารถปลูกต้นสมุนไพรไล่ยุงไว้ในห้องนอนหรือคอนโดที่เปิดแอร์ตลอดเวลาได้หรือไม่ ?
ปลูกได้ครับ โดยเฉพาะสะระแหน่ โหระพา หรือโรสแมรี่ที่ปลูกในกระถางได้ง่าย แค่ตั้งให้น้องโดนแสงแดดเพียงพอและระบายอากาศได้เป็นระยะ
2. สเปรย์ฉีดป้องกันยุงที่สกัดจากสมุนไพรไล่ยุงด้วยวิธีธรรมชาติ สามารถเก็บไว้ใช้งานได้นานกี่วัน ?
โดยทั่วไปสามารถเก็บได้ประมาณ 7-30 วัน ขึ้นอยู่กับสูตรการสกัดและวิธีการเก็บรักษา ควรเก็บในภาชนะปิดสนิทและหลีกเลี่ยงแสงแดดครับ
3. นอกจากต้นสมุนไพรไล่ยุงแล้ว มีวิธีจัดการสภาพแวดล้อมรอบบ้านอย่างไรไม่ให้เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ยุง ?
ควรเทน้ำขังเป็นประจำ ปิดฝาภาชนะเก็บน้ำ เก็บขยะรอบบ้านให้เรียบร้อย ตัดแต่งพุ่มไม้ไม่ให้รกเกินไป และหมั่นทำความสะอาดรางน้ำฝนเพื่อลดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงครับ