ปัญหาเสียงแอร์ดังผิดปกติส่งสัญญาณเตือนอะไรบ้าง

เสียงแอร์ดังแปลกไปจากตอนที่ใช้งานปกติ ไม่ว่าจะดังขึ้น มีเสียงสั่น หรือเสียงแปลก ๆ อื่น เป็นสิ่งที่ไม่ควรมองข้าม เพราะการสังเกตลักษณะเสียงแต่ละแบบจะช่วยให้เราประเมินอาการเบื้องต้นได้ง่ายขึ้น และรู้ว่าควรแก้ไขเองหรือต้องเรียกช่างมาตรวจสอบ 

โดยเฉพาะบ้านเดี่ยวที่ติดแอร์หลายเครื่อง การเช็กอาการเสียงแอร์ดังตั้งแต่เริ่มอาจช่วยป้องกันปัญหาที่อาจลุกลามและค่าใช้จ่ายการซ่อมที่สูงขึ้นได้ครับ

ลักษณะเสียงแอร์ดังแต่ละประเภทสะท้อนถึงจุดชำรุดตรงไหน

เสียงแอร์ดังผิดปกติแต่ละประเภทบ่งบอกถึงชิ้นส่วนที่มีปัญหาต่างกัน ซึ่งแบ่งตามแต่ละเสียง ดังนี้ครับ 

1. เสียงกระแทกเป็นจังหวะจากใบพัดและสกรูหลวม 

เสียงแอร์ดังแบบกระแทกเป็นจังหวะสม่ำเสมอ มักเกิดจากใบพัดที่บิ่น คดงอ หรือมีสิ่งแปลกปลอมหลุดเข้าไปในครีบใบพัด ทำให้เสียสมดุลเวลาหมุน นอกจากนี้สกรูยึดที่หลวมก็ทำให้ชิ้นส่วนต่าง ๆ กระทบกันเป็นจังหวะได้เช่นกัน ยิ่งใบพัดชิดโครงครอบมากเท่าไหร่ เสียงกระแทกก็จะดังมากขึ้นเท่านั้น

2. เสียงหึ่งรัวต่อเนื่องจากคอมเพรสเซอร์ทำงานหนัก  

เสียงแอร์ดังแบบหึ่งรัวต่อเนื่อง โดยเฉพาะจากคอมแอร์ข้างนอก แสดงว่าคอมเพรสเซอร์กำลังทำงานหนักมากกว่าปกติ ซึ่งอาจเกิดจากน้ำยาแอร์น้อยเกินไป ฟิลเตอร์อุดตันจนอากาศไหลเวียนได้ไม่ดี หรือคอมเพรสเซอร์เริ่มเสื่อมสภาพตามอายุการใช้งาน 

3. เสียงวี้ดหรือเสียงลมแรงจากการอุดตันของฟิลเตอร์  

เสียงแอร์ดังแบบวี้ดหรือลมแรงมักเกิดจากแผ่นฟิลเตอร์ที่สกปรกอุดตันจนอากาศต้องผ่านช่องแคบ ๆ ทำให้เกิดเสียงลมพัดแรงคล้ายเสียงวี้ด และยังเป็นหนึ่งในสาเหตุที่แก้ได้ง่ายที่สุดเพราะแค่ล้างแผ่นกรองก็ช่วยได้ครับ

4. เสียงแหลมจี๊ดคล้ายจิ้งหรีดร้องจากลูกปืนมอเตอร์แห้ง  

เสียงแอร์ดังแบบแหลมจี๊ด ๆ คล้ายจิ้งหรีดร้องเป็นสัญญาณที่ต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษครับ เพราะสาเหตุหลักคือลูกปืนของมอเตอร์ขาดสารหล่อลื่นหรือสึกหรอจนเกิดการเสียดสี เสียงจะเปลี่ยนไปตามความเร็วของพัดลม ซึ่งถ้าปล่อยไว้นานแรงเสียดทานจะทำให้มอเตอร์ร้อนและเสียหาย 

สาเหตุที่ทำให้ระบบเครื่องปรับอากาศมีเสียงดังรบกวน

ปัจจัยที่ทำให้เกิดเสียงแอร์ดังมาจากหลายสาเหตุ ตั้งแต่เรื่องที่ป้องกันได้ด้วยการดูแลรักษาประจำ ไปจนถึงปัญหาจากการใช้งานและอายุเครื่อง

1. การสะสมของฝุ่นและสิ่งสกปรกสะสม

ฝุ่นที่เกาะติดเป็นปัญหาที่เห็นได้บ่อยในบ้านที่ไม่ได้ล้างแอร์สม่ำเสมอครับ เมื่อมีฝุ่นเกาะใบพัดจนเป็นคราบ อีกทั้งยังเพิ่มน้ำหนักให้ใบพัดเสียสมดุล เมื่อหมุนก็จะส่งเสียงดังเป็นช่วง ๆ ตามรอบหมุน รวมถึงแผงคอยล์เย็นที่มีฝุ่นอุดตันก็จะทำให้ระบบทำงานหนักขึ้นจนเกิดเสียงดังได้ 

2. โครงสร้างและการติดตั้งไม่ได้มาตรฐาน  

แอร์ที่ติดตั้งไม่ได้มาตรฐาน หรือถอดล้างแล้วประกอบกลับไม่แน่น เมื่อมอเตอร์สร้างแรงสั่นขณะทำงาน ชิ้นส่วนที่ไม่แน่นก็จะกระทบกันและส่งเสียงดัง สายไฟหรือท่อทองแดงที่วางพาดกับโลหะก็อาจสั่นเสียงตามรอบคอมเพรสเซอร์ได้ครับ

3. ปริมาณน้ำยาแอร์ในระบบไม่สมดุล  

น้ำยาแอร์ที่มากหรือน้อยเกินไปส่งผลให้ระบบทำงานผิดปกติ ถ้าน้ำยาน้อยเกินไปคอมเพรสเซอร์จะทำงานหนักกว่าปกติ ถ้ามากเกินไปอาจเกิดเสียงลมฟู่ ๆ ดังจากวาล์วและท่อในระบบ ทั้งสองกรณีต้องให้ช่างตรวจสอบและปรับระดับน้ำยาให้เหมาะสม 

4. อายุการใช้งานนานจนอุปกรณ์ภายในเสื่อมสภาพ 

แอร์ที่ใช้งานมานานหลายปีจะมีชิ้นส่วนที่เสื่อมสภาพตามธรรมชาติ ทั้งแบริ่ง ใบพัด โครงยึด หรือสายพานต่าง ๆ เมื่อชิ้นส่วนเหล่านี้หลวมหรือสึกหรอ ก็จะเกิดเสียงดังผิดปกติขณะทำงาน โดยเฉพาะแอร์อายุเกิน 7-10 ปีที่ควรตรวจเช็กชิ้นส่วนภายในเป็นพิเศษ

วิธีการตรวจเช็กตำแหน่งที่มาของเสียงด้วยตัวเองต้องทำอย่างไร?

ก่อนโทรเรียกช่างให้มาช่วยดู แนะนำให้ลองตรวจเช็กเบื้องต้นด้วยตัวเองก่อนเพื่อระบุต้นตอของเสียงแอร์ดังครับ โดยวิธีการตรวจเช็กที่มาของเสียงที่ผิดปกติ มีดังนี้

• ฟังทิศทางเสียง: ฟังเสียงว่ามาจากแอร์ในห้อง หรือคอมเพรสเซอร์นอกบ้าน เพื่อแยกว่าปัญหาอยู่ที่ระบบลม หรือระบบคอมเพรสเซอร์
• สังเกตจังหวะเสียง: เสียงดังเป็นจังหวะสม่ำเสมอ หรือดังต่อเนื่อง หรือดังเฉพาะช่วงเริ่มเปิดแล้วหายไป
• ลองกดเบา ๆ ที่ฝาครอบยูนิต: ถ้าเสียงลดลงหรือหายไปแสดงว่าชิ้นส่วนหลวมและสั่นเมื่อโดนแรงสะเทือน
• ตรวจฟิลเตอร์: ถอดฟิลเตอร์ออกมาดูว่าสกปรกหรืออุดตันแค่ไหน ถ้าสกปรกมากอาจเป็นต้นเหตุของเสียงวี้ด
• จดจำลักษณะเสียง: ก่อนโทรหาช่าง ต้องบอกได้ว่าเสียงเป็นแบบไหน มาจากตำแหน่งไหน และเกิดขึ้นตอนไหน เพื่อให้ช่างวินิจฉัยได้เร็วและตรงจุดขึ้น

แก้ไขปัญหาเสียงแอร์ดังด้วยวิธีเบื้องต้นได้อย่างไร?

สาเหตุบางอย่างที่ทำให้เสียงแอร์ดังสามารถแก้ได้เองโดยไม่ต้องรอช่างครับ เพื่อลดค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซม ลองใช้วิธีแก้ไขเบื้องต้น ดังนี้

• ปิดแอร์แล้วตรวจสกรูที่หลวม: เปิดฝาครอบยูนิตแล้วลองขันสกรูที่หลวมให้แน่น รวมถึงตรวจว่ามีชิ้นส่วนไหนที่เคลื่อนที่ผิดปกติ
• ตรวจหาสิ่งแปลกปลอมในใบพัด: บางครั้งแมลงหรือเศษวัสดุหลุดเข้าไปในตัวแอร์จนกระทบใบพัด 
• ล้างฟิลเตอร์ทันที: ถ้าฟิลเตอร์สกปรกมาก ถอดออกมาล้างน้ำสะอาดแล้วผึ่งให้แห้งก่อนใส่คืน
• รีเซตเครื่อง: ปิดเบรกเกอร์ทิ้งไว้ 10 นาทีแล้วเปิดใหม่ ช่วยแก้ปัญหาระบบรวนชั่วคราวได้บางกรณี

วิธีทำความสะอาดไส้กรองและใบพัด?   

การทำความสะอาดไส้กรองและใบพัดเป็นวิธีดูแลแอร์เบื้องต้นที่ช่วยลดฝุ่นและสิ่งสกปรกซึ่งอาจเป็นสาเหตุหนึ่งของเสียงแอร์ดังได้ โดยสามารถทำเองได้ตามขั้นตอนดังนี้ครับ

ทำความสะอาดไส้กรอง:

1. ปิดแอร์และเบรกเกอร์ก่อนทุกครั้ง
2. เปิดฝาครอบด้านหน้าของยูนิตในห้อง
3. ดึงแผ่นกรองออกมาเบา ๆ
4. ล้างด้วยน้ำสะอาดและแปรงอ่อน ห้ามใช้น้ำร้อนหรือแรงดันสูง
5. ผึ่งให้แห้งสนิทก่อนใส่กลับ ห้ามใส่ตอนยังเปียก
6. ควรทำทุก 1-2 เดือน หรือเมื่อสังเกตว่าแผ่นเริ่มมีฝุ่นเกาะ

ทำความสะอาดใบพัด:

1. ใช้ผ้าชุบน้ำหมาด ๆ เช็ดใบพัดที่มองเห็นได้โดยไม่ต้องถอดออก
2. สเปรย์น้ำยาทำความสะอาดแอร์แบบไม่ต้องล้าง (Foam Cleaner) ฉีดที่ใบพัดแล้วปล่อยให้น้ำยาชะคราบออกทางท่อน้ำทิ้ง
3. ถ้าใบพัดสกปรกมากหรือมีคราบฝังลึก ควรให้ช่างเป็นผู้ทำความสะอาดอย่างละเอียดพร้อมการล้างแอร์ประจำปีจะดีกว่า

แนวทางการบำรุงรักษาเพื่อป้องกันไม่ให้แอร์กลับมาเสียงดัง

นอกจากการแก้ปัญหาเมื่อแอร์เริ่มมีเสียงดังแล้ว การดูแลเครื่องเป็นประจำก็ช่วยลดโอกาสเกิดปัญหาซ้ำได้ โดยควรตรวจเช็กส่วนต่าง ๆ ตามรอบการใช้งานครับ

• ล้างแอร์ปีละ 2 ครั้ง ทุก 6 เดือน เพื่อกำจัดฝุ่นละอองที่สะสมในแผงคอยล์เย็นและใบพัด
• ล้างฟิลเตอร์ทุก 1-2 เดือน ไม่ต้องรอให้ฝุ่นหนา
• ใช้ช่างที่มีความชำนาญในการติดตั้งและล้างแอร์ เพื่อให้แน่ใจว่าประกอบกลับอย่างถูกต้อง
• ตรวจน้ำยาแอร์ทุก 2-3 ปี โดยเฉพาะถ้าแอร์เย็นน้อยลงเรื่อย ๆ
• หมั่นฟังเสียงแอร์ เมื่อเสียงเปลี่ยนไปจากปกติให้รีบตรวจสอบก่อนปล่อยให้นานเกินไป

เทคนิคลดเสียงรบกวนชั่วคราวก่อนช่างมาซ่อม

ถ้ายังไม่สามารถเรียกช่างมาตรวจได้ทันที แต่จำเป็นต้องเปิดแอร์ต่อ สามารถลดภาระการทำงานของเครื่องและเสียงรบกวนเบื้องต้นได้ด้วยวิธีต่อไปนี้ครับ

• ลดความเร็วพัดลมลง เพราะความเร็วต่ำจะทำให้เสียงดังน้อยลง 
• ตั้งอุณหภูมิให้สูงขึ้นเล็กน้อย เพื่อลดภาระของคอมเพรสเซอร์
• ล้างฟิลเตอร์แอร์ เพราะบางครั้งแค่ล้างฝุ่นที่ติดในฟิลเตอร์ก็ทำให้เสียงลดลงได้ทันที
• ตรวจสกรูที่หลวมเพื่อขันให้แน่น
• หลีกเลี่ยงการเปิดแอร์ถ้าได้ยินกลิ่นไหม้หรือควันออกมาให้ปิดเบรกเกอร์ทันทีและรอช่าง

อาการเสียงดังลักษณะใดที่อันตราย และควรเรียกช่างทันที

เสียงแอร์ดังบางกรณีอาจแก้ไขได้ง่าย แต่ถ้าเกิดพร้อมกับอาการผิดปกติอื่น ๆ ควรหยุดใช้งานและให้ช่างตรวจสอบ เพราะอาจเกี่ยวข้องกับระบบไฟฟ้าหรือชิ้นส่วนสำคัญภายในเครื่องครับ

• เสียงดังพร้อมกลิ่นไหม้หรือควัน อาจเกิดการลัดวงจรของระบบไฟฟ้าภายในเครื่อง
• เสียงดังแล้วแอร์ดับเอง แสดงว่าระบบตรวจจับปัญหาและตัดการทำงานเพื่อป้องกันการเสียหาย
• เสียงดังผิดปกติพร้อมกับไฟแอร์กระพริบ สองอาการนี้รวมกันแสดงว่าระบบอิเล็กทรอนิกส์มีปัญหาจริง ๆ 
• เสียงดังพร้อมกับแอร์ไม่เย็น มีแต่ลม อาจเกิดจากคอมเพรสเซอร์เสียหายหรือน้ำยาแอร์รั่วจนระบบทำงานไม่ได้
• เสียงดังพร้อมกับน้ำแอร์หยดผิดปกติ หลายปัญหาเกิดพร้อมกันในเวลาเดียว ต้องรีบตรวจสอบ
• เสียงกระแทกดังมากทันทีที่เปิดแอร์ อาจมีชิ้นส่วนหักหรือสิ่งแปลกปลอมเข้าไปในเครื่อง

บทส่งท้าย

เสียงแอร์ดังมีหลายประเภทและหลายสาเหตุครับ แต่หลักง่าย ๆ ที่ควรจำคือ ถ้าเสียงแอร์ดังใหม่ที่ไม่เคยมีมาก่อน นั่นคือสัญญาณให้ตรวจสอบทันที อย่าปล่อยทิ้งไว้ เพราะเสียงผิดปกติมักเป็นจุดเริ่มต้นของปัญหาที่จะใหญ่ขึ้นถ้าไม่รีบแก้ไข การล้างฟิลเตอร์สม่ำเสมอและล้างแอร์ปีละ 2 ครั้งช่วยป้องกันได้มากกว่าที่หลายคนคิดครับ

สำหรับใครที่กำลังมองหาที่อยู่อาศัยใหม่พร้อมระบบแอร์ดีและทำเลที่เหมาะสม ไม่ว่าจะเป็นบ้านเดี่ยว คอนโดและทาวน์โฮม สามารถเข้ามาเลือกดูโครงการได้ที่เว็บไซต์ "น่าอยู่" แพลตฟอร์มรวบรวมข้อมูลอสังหาฯ ครบวงจรครับ

คำถามที่พบบ่อย

1. การเปิดแอร์ที่อุณหภูมิต่ำเกินไปส่งผลให้คอมเพรสเซอร์เสียงดังจริงไหม ?

จริงครับ การตั้งอุณหภูมิต่ำมาก เช่น 16-18°C ตลอดเวลา ทำให้คอมเพรสเซอร์ต้องทำงานหนักและทำงานต่อเนื่อง ส่งผลให้เกิดเสียงดังกว่าปกติ 

2. ถ้าพบน้ำแข็งเกาะคอยล์เย็นจนเกิดเสียงดังควรแก้ไขอย่างไร ?

ให้ปิดแอร์ทันที แต่เปิดพัดลมโหมด Fan Only ทิ้งไว้ประมาณ 1-2 ชั่วโมงเพื่อให้น้ำแข็งละลายเองตามธรรมชาติ หลังน้ำแข็งละลายหมดให้ล้างฟิลเตอร์และตรวจสอบว่าท่อน้ำทิ้งไม่อุดตัน แล้วค่อยลองเปิดแอร์ใหม่ 

3. เสียงแอร์ดัง และมีน้ำหยดด้วย แก้อย่างไร ?

เสียงแอร์ดังพร้อมน้ำหยด ให้ลองตรวจท่อน้ำทิ้งก่อนว่าอุดตันไหม ถ้าตันให้ใช้ที่ดูดน้ำหรือลมเป่าให้โล่ง แต่ถ้าเสียงแอร์ดังมากและน้ำหยดมากในเวลาเดียวกัน แนะนำให้เรียกช่างมาตรวจสอบทั้งระบบน้ำยาและการระบายน้ำพร้อมกันครับ