การยื่นขอรังวัดที่ดินสามารถทำได้ 3 ที่ ได้แก่ สำนักงานที่ดินจังหวัด สำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาและสำนักงานที่ดินอำเภอที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่ แบ่งเป็น
- การขอรังวัดที่ดินเพื่อจัดทำโฉนดที่ดินให้ติดต่อยื่นคำขอรังวัดที่ดินได้ที่สำนักงานที่ดินจังหวัดหรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่
- การขอรังวัดที่ดินเพื่อจัดทำหนังสือรับรองการทำผลประโยชน์ ติดต่อยื่นคำขอรังวัดที่ดินได้ที่สำนักงานที่ดินอำเภอที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่ แต่หากอำเภอนั้นได้มีการยกเลิกอำนาจ ให้ไปติดต่อยื่นขอได้ที่สำนักงานที่ดินจังหวัดหรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่
ส่วนการรังวัดที่ดินออนไลน์สามารถทำได้เฉพาะ 17 พื้นที่ในกรุงเทพมหานครเท่านั้น โดยจองคิวรังวัดที่ดินออนไลน์ได้ผ่านแอปพลิเคชั่น e - QLands
ประเภทของรังวัดที่ดิน
การรังวัดที่ดินแบ่งออกเป็น 3 ประเภทด้วยกัน ดังนี้
- การรังวัดสอบเขต เป็นการรังวัดเพื่อตรวจสอบว่าเนื้อที่ดินทั้งหมดตรงกับเนื้อที่ในโฉนดที่ดินหรือไม่ และมีสภาพที่ดินที่แท้จริงเท่าไหร่ รวมถึงในกรณีที่หมุดปักบอกอาณาเขตหาย เจ้าของที่ดินต้องมาติดต่อกับเจ้าหน้าที่ให้ดำเนินการรังวัดที่ดินและปักหลักหมุดให้ใหม่ และแก้ไขเลขหมายหลักหมุดรวมถึงแนวอาณาเขตลงในโฉนดที่ดินให้ถูกต้อง
- การรังวัดแบ่งแยก เป็นการรังวัดสำหรับแปลงที่ดินขนาดใหญ่แล้วต้องการแบ่งเป็นหลาย ๆ แปลง ไม่ว่าจะด้วยเหตุผลต้องการแบ่งขาย มอบเป็นมรดก หรือสาเหตุอื่น ๆ เจ้าของที่ดินต้องมายื่นคำขอรังวัดที่ดินเพื่อทำการออกโฉนดที่ดินที่แบ่งใหม่ไปให้กับเจ้าของที่ดิน
- การรังวัดรวมโฉนด เป็นการรังวัดในกรณีที่เจ้าของที่ดินซื้อที่ดินบริเวณใกล้เคียงแล้วต้องการรวมโฉนดที่ดินใหม่ให้เป็นฉบับเดียว เจ้าของที่ดินต้องมายื่นคำขอรังวัดที่ดินกับเจ้าหน้าที่และทำการออกโฉนดที่ดินใหม่
ประโยชน์ของรังวัดที่ดิน
อย่างที่กล่าวไปข้างต้นว่ารังวัดที่ดินมีความสำคัญ เพราะเป็นการตรวจสอบว่าขนาดของที่ดินที่ต้องการซื้อ-ขายนั้นตรงกับที่ระบุไว้ในโฉนดที่ดินหรือไม่ นอกจากนี้ยังเป็นการป้องกันการโดนแอบอ้าง โดนแย่งกรรมสิทธิ์ในที่ดิน การรุกล้ำที่ดินจากผู้ไม่หวังดี
และยังสำคัญสำหรับคนที่กำลังจะสร้างบ้านบนที่ดิน การรังวัดที่ดินจะทำให้รู้ถึงขอบเขตที่ดินและช่วยให้สถาปนิกวางแผนออกแบบตัวบ้านและเว้นระยะห่างของบ้านได้อย่างถูกต้องอีกด้วย เป็นการป้องกันการเหลื่อมล้ำที่ดินจากสาธารณประโยชน์ โดยเฉพาะพื้นที่ธรรมชาติ เช่น คลอง แม่น้ำ ลำธาร ซึ่งอาจมีการกัดเซาะไปตามกาลเวลา
สิ่งที่เจ้าของที่ดินต้องรู้เพื่อเตรียมตัวรังวัดที่ดิน
เว็บไซต์กรมที่ดิน ได้มีการแจกแจงรายละเอียดในการรังวัดที่ดินเกี่ยวกับสิ่งที่เจ้าของที่ดินต้องรู้และเตรียมตัวให้พร้อมก่อนไปรังวัดที่ดินเพื่อให้การรังวัดที่ดินเป็นไปอย่างเรียบร้อยและไม่เสียเวลา โดยสิ่งที่ต้องเตรียมตัวให้ดีสำหรับเจ้าของที่ดินประกอบไปด้วยสิ่งที่เจ้าของที่ดินต้องรู้และเอกสารที่ต้องเตรียม ซึ่งน่าอยู่ได้สรุปรวมมาให้ทุกคน ดังนี้
สิ่งที่เจ้าของที่ดินต้องรู้
ก่อนไปยื่นคำขอรังวัดที่ดิน สิ่งที่เจ้าของที่ดินต้องรู้เกี่ยวกับที่ดินของตัวเองและเตรียมตัวให้ดี มีดังนี้
- ที่ดินที่ครอบครองอยู่มีหลักฐานอะไร ให้นำหลักฐานที่มีไปประกอบการยื่นคำขอรังวัดที่ดิน เช่น โฉนดที่ดิน, น.ส.3, น.ส.3 ก.
- ที่ดินที่ครอบครองตั้งอยู่ที่ไหน จังหวัดอะไร ตำบลอะไร อำเภออะไร หมู่ที่เท่าไหร่
- ที่ดินข้างเคียงใครเป็นเจ้าของที่ดินบ้าง ติดที่สาธารณประโยชน์หรือไม่
- สภาพที่ดินที่ครอบครองเป็นอย่างไร เช่น เป็นที่ดินเปล่า ที่นา ที่สวน ที่อยู่อาศัย
ใครที่สนใจอยากศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับเอกสารสิทธิ์ที่ดิน สามารถตามไปอ่านกันได้ที่เรื่องน่ารู้ชวนคิด เอกสารสิทธิ์เกี่ยวกับที่ดิน
เอกสารที่ต้องเตรียม
เจ้าของที่ดินต้องเตรียมเอกสารรังวัดที่ดินเพื่อใช้สำหรับยื่นคำขอรังวัดที่ดิน ดังนี้
- บัตรประจำตัว ทะเบียนบ้าน ทะเบียนสมรส หลักฐานการเปลี่ยนชื่อตัวชื่อสกุล (ถ้ามี)
- โฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์
- หลักฐานประกอบการขอรังวัดรวมโฉนดที่ดิน
- โฉนดที่ดินที่จะขอรวม ต้องมีลักษณะดังนี้
- ต้องเป็นหนังสือสำคัญแสดงกรรมสิทธิ์ประเภทเดียวกัน เว้นแต่ โฉนดแผนที่ กับโฉนดที่ดินให้รวมกันได้
- ต้องมีชื่อผู้ถือกรรมสิทธิ์ที่ดินในโฉนดที่ดินเหมือนกันทุกฉบับและต้องยังมีชีวิตอยู่ทุกคน
- ต้องเป็นที่ดินติดต่อผืนเดียวกัน ในจังหวัดและสำนักงานที่ดินเดียวกัน
ขั้นตอนรังวัดที่ดิน
หลังจากเจ้าของที่ดินทำความเข้าใจเกี่ยวกับสิ่งที่ต้องรู้และเอกสารที่ต้องเตรียมเกี่ยวกับรังวัดที่ดินเรียบร้อยแล้ว ต่อไปจะเป็นขั้นตอนการรังวัดที่ดิน ไปดูกันเลยครับว่ามีขั้นตอนยังไงบ้าง
ขั้นตอนการรังวัด แบ่งแยก รวม สอบเขตที่ดิน
การรังวัดที่ดิน 3 ประเภททั้ง การรังวัดสอบเขต การรังวัดแบ่งแยก และการรังวัดรวมโฉนด มีขั้นตอนที่คล้ายกัน ดังนี้
- รับบัตรคิวจากประชาสัมพันธ์
- เจ้าของที่ดินรับคำขอสอบสวนและชำระเงินค่าธรรมเนียมรังวัดที่ดิน
- เจ้าของที่ดินส่งเอกสารให้ฝ่ายรังวัดดำเนินการ นัดวันทำการรังวัด กำหนดตัวช่างรังวัด และกำหนดเงินมัดจำรังวัด
- ค้นหารายชื่อเจ้าของที่ดินข้างเคียงและพิมพ์หนังสือแจ้งเจ้าของที่ดินข้างเคียง
- รับหนังสือแจ้งเจ้าของที่ดินข้างเคียง วางเงินมัดจำรังวัดและรับหลักเขตที่ดิน
- ช่างรังวัดออกไปทำการรังวัดตามวันที่กำหนดไว้
- คำนวณเนื้อที่ และเขียนรูปแผนที่ในโฉนดที่ดิน
- ส่งเรื่องรังวัดคืนฝ่ายทะเบียน และเรียกผู้ขอมาจดทะเบียน
- สอบสวนจดทะเบียนแบ่งแยก
- ตรวจอายัด
- ชำระเงินค่าธรรมเนียมการจดทะเบียนและค่าโฉนด
- แก้รายการทะเบียนและจดทะเบียนแบ่งแยก
- สร้างโฉนดที่ดินแปลงแบ่งแยก (กรณีรังวัดแบ่งแยก)
- เสนอเจ้าพนักงานที่ดินลงนามและประทับตรา
- แจกโฉนดที่ดินแปลงแบ่งแยก (กรณีรังวัดแบ่งแยก)
ขั้นตอนการขอแบ่งแยกตรวจสอบเนื้อที่และรวมหนังสือรับรองการทำประโยชน์
สำหรับขั้นตอนการแบ่งแยกตรวจสอบเนื้อที่และรวมหนังสือรับรองการทำประโยชน์ มีด้วยกัน 5 ขั้นตอน ดังนี้
- เจ้าของที่ดินนำหนังสือรับรองการทำประโยชน์และเอกสารต่าง ๆ ไปยื่นคำขอ
- เจ้าของที่ดินให้ถ้อยคำในการนัดรังวัดเพื่อกำหนดวันทำการรังวัด, กำหนดค่าใช้จ่ายในการรังวัดและกำหนดเจ้าหน้าที่และสถานที่นัดพบ
- เจ้าของที่ดินรับเจ้าหน้าที่ไปทำการรังวัดและปักหลัก จนเสร็จสิ้นกระบวนการ
- เจ้าของที่ดินลงนามในเอกสารต่าง ๆ
- เจ้าของที่ดินรอรับหนังสือแจ้งให้ไปดำเนินการจดทะเบียน
ค่ารังวัดที่ดิน
ในการรังวัดที่ดินเจ้าของที่ดินต้องศึกษาว่ามีค่าใช้จ่ายอะไรบ้างในการรังวัดที่ดิน เพื่อจะได้เตรียมตัวสำหรับค่าใช้จ่ายเพราะเจ้าของที่ดินต้องเป็นฝ่ายชำระค่าธรรมเนียมรังวัดที่ดินเองทั้งหมดไม่ว่าจะรังวัดเพื่อขายหรือมอบเป็นมรดกก็ตาม
- ค่าธรรมเนียมออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์
- ที่ดินเนื้อที่ไม่เกิน 20 ไร่ แปลงละ 30 บาท
- ที่ดินเนื้อที่เกิน 20 ไร่ ส่วนที่เกิน( เศษของไร่ให้คิดเป็นหนึ่งไร่) ไร่ละ 2 บาท
2. ค่าธรรมเนียมการพิสูจน์สอบสวนหรือตรวจสอบเนื้อที่เกี่ยวกับหนังสือรับรองการทำประโยชน์
- ถ้าเรียกเป็นรายแปลง แปลงละ 30 บาท
- ถ้าเรียกเป็นรายวัน วันละ 30 บาท
- ค่าคัดหรือจำลองแผนที่ แปลงละ 30 บาท
- ค่าคำนวณเนื้อที่หรือสอบแส แปลงละ 30 บาท
- ค่าจับระยะ แปลงละ 10 บาท
3. ค่าธรรมเนียมออกโฉนดที่ดิน
- ที่ดินเนื้อที่ไม่เกิน 20 ไร่ แปลงละ 50 บาท
- ที่ดินเนื้อที่เกิน 20 ไร่ ส่วนที่เกิน( เศษของไร่ให้คิดเป็นหนึ่งไร่ ) ไร่ละ 2 บาท
4. ค่าธรรมเนียมรังวัดเกี่ยวกับโฉนดที่ดิน
- ถ้าเรียกเป็นรายแปลง แปลงละ 40 บาท
- ถ้าเรียกเป็นรายวัน วันละ 40 บาท
- ค่าคัดหรือจำลองแผนที่ แปลงละ 30 บาท
- ค่าคำนวณเนื้อที่หรือสอบแส แปลงละ 30 บาท
- ค่าจับระยะ แปลงละ 10 บาท
5. ค่าธรรมเนียมเบ็ดเตล็ด
- ค่าคำขอ แปลงละ 5 บาท
- ค่ามอบอำนาจ เรื่องละ 20 บาท
- ค่าปิดประกาศให้แก่ผู้ปิดประกาศ แปลงละ 10 บาท
- ค่าพยานให้แก่พยาน คนละ 10 บาท
- ค่าหลักเขต หลักละ 15 บาท
6. ค่าใช้จ่ายการรังวัดลักษณะของการเหมาจ่าย
- ค่าพาหนะเดินทางให้แก่เจ้าพนักงาน พนักงานเจ้าหน้าที่ และคนงานจ้างไปทำการรังวัด วันละไม่เกิน 1,600 บาท
- ค่าใช้จ่ายอื่น ๆ เช่น ค่าส่งหมายข้างเคียงทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ 200 บาท
- ค่าป่ายการให้แก่เจ้าพนักงานผู้ปกครองท้องที่ หรือผู้แทนที่ไปในการรังวัด ไม่เกินอัตราที่กำหนดในกฎกระทรวง
- ค่าคนงานรังวัด คน/วัน 420 บาท (ตามเขตจังหวัดที่กระทรวงการคลังกำหนด)
ทั้งนี้ การกำหนดวันทำการรังวัดตามค่าพาหนะพนักงานเจ้าหน้าที่และคนงานรังวัด และค่าคนงานรังวัด มีการกำหนดค่าธรรมเนียมรังวัดที่ดินตามจำนวนเนื้อที่ ดังนี้
การรังวัดเกี่ยวกับโฉนดที่ดิน
- เนื้อที่ไม่เกิน 5 ไร่ เวลาทำการ 1 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่ 3,480 บาท
- เนื้อที่ไม่เกิน 15 ไร่ เวลาทำการ 2 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่เกิน 6,760 บาท
- เนื้อที่ไม่เกิน 30 ไร่ เวลาทำการ 3 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่เกิน 10,040 บาท
- เนื้อที่ไม่เกิน 50 ไร่ เวลาทำการ 4 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่เกิน 13,320 บาท
การรังวัดเกี่ยวกับหนังสือรับรองการทำประโยชน์
- เนื้อที่ไม่เกิน 20 ไร่ เวลาทำการ 1 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่เกิน 2,640 บาท
- เนื้อที่ไม่เกิน 50 ไร่ เวลาทำการ 2 วัน ค่าใช้จ่ายจะเรียกได้ไม่เกิน 5,080 บาท
หมายเหตุ
- ในกรณีเนื้อที่เกินกว่า 50 ไร่ ทุก 50 ไร่ หรือเศษเกินกว่า 25 ไร่ ให้เพิ่มวันทำการรังวัด 1 วัน
- กรณีที่ดินตั้งอยู่ในพื้นที่องค์กรปกครองรูปแบบพิเศษ เช่น กรุงเทพมหานคร/เมืองพัทยา ฯลฯ หรือเทศบาลนคร หรือเทศบาลเมือง หรือที่สวนเป็นไม้ ยืนต้น เช่น สวนผลไม้ สวนปาล์ม ให้เพิ่มวันทำการรังวัด 1 วัน
- กรณีการรังวัดต้องคำนวณจำกัดเนื้อที่ ให้เพิ่มวันทำการรังวัด 1 วัน
- กรณีการรังวัดมีที่ดินข้างเคียงมากแปลง ทุก ๆ ข้างเคียง 30 แปลง หรือเศษเกินกว่า 15 แปลง ให้เพิ่มวันทำการรังวัด 1 วัน
- กรณีการรังวัดแบ่งแยกจัดสรร ทุกๆ 8 แปลง หรือเศษเกินกว่า 4 แปลง ให้เพิ่มวันทำการรังวัด 1 วัน
- กรณีมีที่ดินเนื้อที่เกิน 50 ไร่ มีเศษเกิน 25 ไร่และที่ดินตั้งอยู่ในพื้นที่ปกครองพิเศษหรือพื้นที่สวนไม้ยืนต้น ให้เพิ่มวันทำการรังวัดได้ในกรณีใดกรณีหนึ่งเท่านั้น
บทสรุป
จบกันไปแล้วกับการทำความรู้จักรังวัดที่ดินจะเห็นได้ว่าเป็นสิ่งที่สำคัญมากเลยทีเดียว เพราะฉะนั้นก่อนซื้อที่ดินทุกคนอย่าลืมรังวัดที่ดินกันด้วยนะครับ นี่เป็นเพียงขั้นตอนรายละเอียดเบื้องต้นเท่านั้น หากต้องการรังวัดที่ดินอย่าลืมศึกษารายละเอียดเพิ่มเติมและปรึกษาเจ้าหน้าที่กันด้วยนะครับ
สำหรับใครที่กำลังมองหาซื้อที่ดินขอนแก่นอยู่ สามารถเข้ามาเลือกชมประกาศซื้อขายที่ดินขอนแก่นได้ที่เว็บไซต์ขอนแก่นน่าอยู่ แหล่งรวมประกาศขายที่ดินสวย ๆ ทำเลฮิตในขอนแก่นกว่า 400 แห่ง และยังมีสาระน่ารู้ต่าง ๆ เกี่ยวกับการซื้อขายที่ดินที่น่าสนใจมาให้ทุกคนได้อ่านกันอีกด้วย
อ้างอิง
กดติดตาม "ขอนแก่นน่าอยู่" เพื่อ หาบ้านมือ 1, หาคอนโด, บ้านมือ 2, ที่ดิน รวมถึงหาเช่า/หอพักทั่วเมืองขอนแก่นเพิ่มเติมได้ที่บนเว็บไซต์
